Watykan

Watykan. Najmniejsze państwo świata pod względem powierzchni.

Watykan to siedziba najwyższych władz Kościoła rzymskokatolickiego, gdzie rezyduje papież. Obywatele Watykanu to głównie dygnitarze kościelni, księża, zakonnice i Gwardia Szwajcarska. Oprócz tego do pracy przychodzi około 3000 osób mieszkających poza murami Watykanu (pracownicy poczty, radia, gazety, sklepów, dworca kolejowego i służby medycznej). Obywatelstwo watykańskie jest wyłącznie czasowe. Kardynałowie otrzymują je na czas pobytu w Rzymie.

Zwiedzanie tego miejsca rozpoczęliśmy od Muzeum Watykańskiego



Muzea Watykańskie powstały ze zbiorów dzieł sztuki zgromadzonych przez poszczególnych papieży. Początki kolekcji związane są ze zbiorem rzeźb zgromadzonych przez Sykstusa IV i Juliusza II. Powiększone podczas pontyfikatów kolejnych papieży. Udostępnione publiczności już w 1787 w celu pogłębienia znajomości sztuki i kultury.

Obecnie zgromadzono w nich, w różnych działach, najbogatszą kolekcję dzieł sztuki z całego świata. Kolekcja jest na tyle ogromna, iż według przewodników, gdyby poświęcić zaledwie kilkusekundową uwagę każdemu eksponatowi – obejrzenie całej kolekcji zajęłoby ponad 8 lat.

Zbiory obejmują obecnie m.in.: Pinakotekę z XVIII w., której założycielem był Pius VI, założone przez Klemensa XIV, a udostępnione w 1787 przez Piusa VI Museo Pio-Clementino, z ekspozycją rzeźby antycznej (Grupa Laokoona, Apollo Belwederski), Museo Chiaramonti z początku XIX w., powołane do życia przez Piusa VII, zawierające również zbiory sztuki antycznej, muzea sztuki etruskiej z 1836 i egipskiej z 1839 założone przez Grzegorza XVI, muzeum misyjno-etnologiczne, które w 1926 założył Pius XI. Integralną część Muzeów Watykańskich stanowi Biblioteka Watykańska, w obrębie której funkcjonuje m.in. gabinet medali oraz muzeum sztuki chrześcijańskiej z 1756 i świeckiej z 1761 (tzw. Sacro i Profano - założone przez Benedykta XIV i Klemensa XIII). Ta pierwsza eksponowana jest również w muzeum sztuki wczesnochrześcijańskiej z 1854 (Pius IX) i galerii nowoczesnej sztuki sakralnej z 1973 (Paweł VI).

Dziedziniec muzeum



Dziedziniec Szyszkowy (The Pine-Cone Courtyard): został zbudowany w 1816 roku. Pod Nicchione (Wielka Nisza) zbudowaną przez Pirro Ligorio, można znaleźć kolosalną szyszkę, której dziedziniec zawdzięcza swoją nazwę: szyszka z brązu znaleziona w łaźniach Agryppy pełniąca funkcje fontanny, z której w spektakularny sposób wypływała woda. W okresie Średniowiecza znajdowała się ona w przedsionku starożytnej Bazyliki.

Grupa Laokoona



Laokoon (gr. Λαοκοων) – według Wergiliusza, syn Antenora czy też Akoitesa, kapłan Tymbrajskiego Apollina, ostrzegał Trojańczyków o niebezpieczeństwie, jakim był drewniany koń, i z tego powodu został wraz z dwoma synami zabity przez dwa ogromne morskie węże nasłane nań przez zagniewanych bogów.

Na widok konia trojańskiego miał powiedzieć Lękam się Greków, nawet jeśli niosą dary.

Podanie to ma szczególne znaczenie w świetle słynnego dzieła rzeźbiarskiego znalezionego w 1506 w okolicy Rzymu, wyobrażającego śmierć Laokoona i jego synów. Rzeźba została umieszczona przez papieża Juliusza II w zbiorach Watykanu. Dzieło to, zwane Grupą Laokoona, wykonane (według Pliniusza) przez rzeźbiarzy Agesandra, Polidora i Atenodora z Rodos, należy do najcenniejszych dzieł sztuki klasycznej. Wedle O. Müllera przedstawia on 3 akty tragedii. Podczas gdy starszy syn, znajdujący się jeszcze w sytuacji dającej szanse ratunku, wyobraża początek akcji, a młodszy zginął już w uściskach węży, w ojcu – figurze środkowej – pokazano energię i patos w obliczu nieuchronnej śmierci, obraz pełen wzniosłości i grozy.

Antyczne mozaiki



Trochę niewiarygodnie brzmi informacja przewodniczki, że oto spacerujemy po posadzce mającej 2400 lat, kiedy każdy zwiedzajacy depcze ją idąc w ogromnym tłumie osób. I jak do tego mają się nasze okropne kapcie w muzeach

Mijając kolejne rzeźby



wchodzimy do galerii i komnat muzealnych. Szczególne wrażenie robi Galeria Map



Galeria Map (Galeria delle Carte), ta długa (175 m) sala została ozdobiona pod koniec XVI w. na zamówienie papieża Grzegorza XIII, reformatora kalendarza. Ukazane są tutaj całe Włochy, główne wyspy na Morzu Śródziemnym, papieskie przedstawiające w dużej skali Wenecję i Genuę.
Trochę dziwnie wyglądają te mapy z lądami jakie wtedy były znane. Ale największe wrażenie robi przepiękny bogato zdobiony sufit.



Idąc dalej dochodzimy do komnaty Sobieskiego



gdzie znajduje się obraz Matejki - Sobieski pod Wiedniem. Następnie powoli dochodzimy do sal Rafaela z pięknymi freskami



i dalej do Kaplicy Sykstyńskiej



z freskiem-ołtarzem Sąd Ostateczny Michała Anioła. Jest to największe malowidło zaprojektowane i wykonane kiedykolwiek przez jednego człowieka.Prawdopodobnie jest ono przy tym najczęściej oglądane; ocenia się, że codziennie przychodzi tu około 15 tys. osób, a latem i podczas specjalnych okazji liczba odwiedzających przekracza 20 tys.

Dzieło powstało na zamówienie Pawła III w latach 1535 - 1541. Kompozycja jest skupiona wokół postaci Chrystusa - sędziego karzącego za grzechy z Matką Bożą u boku. Wokół zgromadzeni są święci najczęściej trzymający narzędzia swojej męczeńskiej śmierci. Po prawej stronie ukazany jest św. Piotr z kluczami, poniżej św. Bartłomiej z nożem w ręku i własną skórą (skóra twarzy to autoportret Michała Anioła), na lewo od Bartłomieja - św. Wawrzyniec z rusztem. W górnej części obrazu unoszą się aniołowie trzymający narzędzia Męki Pańskiej. Poniżej centralnej sceny artysta umieścił 11 aniołów bez skrzydeł. Dmą oni w trąby budząc umarłych, którzy ukazani w dole po stronie lewej, budzą się w przy pomocy aniołów, pomagając sobie nawzajem wznoszą się coraz wyżej. Dół po stronie prawej ukazuje scenę strącania do piekieł potępionych przewiezionych na łodzi Charona. Król piekieł to postać z oślimi uszami (Midas), owinięta wężem. Twarz Charona Michał Anioł namalował podobną do Biaggio Martinelli z Cesny. Ten mistrz ceremonii na dworze Pawła III ostro potępiał nagość na freskach Bounarottiego, zatem mistrz zemścił się na nim umieszczając go w ten sposób na swoim malowidle. Mimo jego licznych skarg, papież nie kazał wprowadzić zmian odpowiadając: mam władzę na ziemi, mógłbym wiele załatwić w niebie, ale moje wpływy nie sięgają piekieł, przeto nie mogę cię wybawić.

Papież Paweł IV zażądał zniszczenia dzieła, uznając je za nieprzyzwoite. Po namowach, zgodził się na zamalowanie intymnych fragmentów. Zgodnie z postanowieniem soboru trydenckiego, uczeń Michała Anioła Daniele da Volterra wprowadził poprawki na miesiąc przed śmiercią Michała Anioła (przez to został nazwany "majtkarzem").

Po wyjściu z muzeum idziemy do podziemi watykańskich, gdzie znajdują się groby wielu papieży min. Jana Pawła II

Kolejnym etapem zwiedzania są wnętrza Bazyliki św. Piotra



Bazylika św. Piotra na Watykanie (wł. San Pietro in Vaticano) - zbudowana w latach 1506-1626 rzymskokatolicka bazylika na placu św. Piotra na Watykanie.

To drugi co do wielkości kościół na świecie (powierzchnia: 23 000 m²; większą świątynią jest tylko Bazylika Matki Boskiej Królowej Pokoju w Jamusukro powierzchnia: 30000 m²) i jedno z najważniejszych świętych miejsc chrześcijaństwa.

Wedle tradycji bazylika stoi na miejscu ukrzyżowania i pochówku św. Piotra, uznawanego za pierwszego papieża - jego grób leży pod głównym ołtarzem.

Wnętrze kopuły



Baldachim Berniniego oraz św Jana na medalionie



Jeden z czterech gównych filarów podtrzymujących kopułę



Pieta



To słynne dzieło przedstawia Maryję trzymającą w ramionach zdjętego z krzyża Jezusa. Madonna jest w typie nordyckim, lecz Michał Anioł nadał jej indywidualne rysy. Rzeźba odznacza się wyjątkową harmonią i pięknem, stanowiąc klasyczny przykład renesansowego podejścia do dzieła sztuki. Madonna jest niewzruszona, nie ukazująca specyficznych cech ani uczuć. Rzeźba jest wykończona, co ją odróżnia od pozostałych dzieł Michała Anioła. Uważa się, że artysta nadał Piecie elegancki wygląd poprzez wypolerowanie jej powierzchni słomą.

Od czasu uszkodzenia rzeźby przez szaleńca osłania ją kuloodporna szyba. Rzeźba została wykonana w 1498 r. przez 24-letniego, nieznanego jeszcze wtedy Michała Anioła. Na szarfie widnieje ledwo widoczny napis: Michael Angelus Bonarotus Florentinus faciebat ("wykonał Michał Anioł Buonarroti Floreńczyk"). Napis został umieszczony przez samego mistrza, który zorientował się, że jego dzieło przypisywane jest innym twórcom a jego nazwiska nikt nie zna.

Po wyjściu na zewnątrz bazyliki możemy podziwiać plac św. Piotra wraz z kolumnadą Berniniego



Z placu możemy podziwiać zarówno Pałac papieski



jak i cała bryłę bazyliki



Jest okazja na sfotografowanie żołnierzy Gwardii szwajcarskiej



jak i przyjrzenie się z bliska detalom bazyliki, jak i kolumnady Berniniego











Dopiero po wycieczce, przeglądając wykonane zdjęcia dostrzegamy  szczegóły, które umknęły nam podczas zwiedzania. Ja często wracam do Watykanu wirtualnie. Polecam wszystkim strony o muzeum watykańskim http://mv.vatican.va/3_EN/pages/MV_Visite.html  oraz o najważniejszych bazylikach papieskich http://www.vatican.va/various/basiliche/index_en.html gdzie znajdują się panoramy 3D pokazujące wnętrza bazylik w jakości HD. Wrażenia niesamowite, szczególnie, gdy oglądamy  je  na pełnym ekranie dużego monitora. Do tego dyskretnie w tle brzmią dźwięki muzyki kościelnej. (z menu wybieramy wirtualne zwiedzanie)